Werkplaats Onderwijsonderzoek Utrecht (WOU)

Wat houdt het initiatief in?

De WOU is nu nog een pilotproject waarin basisscholen, hogescholen en universiteiten vanuit een gelijkwaardige positie samenwerken aan een structurele en duurzame verbinding tussen onderwijsontwikkeling en onderwijsonderzoek. Voor die schakel zorgt op elke basisschool een zogeheten ‘broker’: meestal een leerkracht die een master volgt of voltooid heeft. Daarmee willen we bijdragen aan een onderzoekscultuur in het Utrechtse primair onderwijs. De pilot liep in eerste instantie van 2016 tot 2018, maar is al met een jaar verlengd en we zetten alles op alles om de WOU nog verder te verduurzamen. Iedereen wil dat graag, maar het is ook een kwestie van geld … Onder de noemer WOU-GO – GO staat voor Gelijke Onderwijskansen – hebben we sowieso voor drie jaar subsidie om de succesvolle interventie van de naschoolse Brede School Academie op 15 basisscholen te implementeren.

Waar zijn jullie trots op?

We zijn er trots op dat we uit evaluatie-onderzoek door Oberon hebben teruggekregen dat brokers erg blij zijn met de WOU, dat een van hen zelfs heeft gezegd dat de WOU de reden is dat hij zijn vak als leerkracht weer leuk en uitdagend is gaan vinden. Meer in het algemeen zien we dat de kennisinfrastructuur in het Utrechtse basisonderwijs nu echt vorm begint te krijgen en dat onderwijsprofessionals en onderzoekers elkaar steeds beter weten te vinden.

Welke bijdrage leveren jullie aan evidence informed onderwijs?

Het onderzoek op de WOU-scholen is altijd praktijkgericht, met veel aandacht voor het opleveren van transfereerbare kennis – een andere school moet het na kunnen doen – maar in principe niet generaliseerbaar qua resultaten. Een broker baseert zich bij een onderzoek op zijn school natuurlijk wel op eerder evidence based of evidence informed onderzoek – vaak aangereikt door WOU-partners op onderzoeksinstituten – maar die pretentie heeft zijn eigen vervolgonderzoek niet. Zo ontbreekt bijvoorbeeld een controlegroep.

Waarop is jullie aandacht op dit moment vooral gericht?

De verduurzaming van de WOU is momenteel onze topprioriteit, dat is vooral een bestuurlijke zaak. Inhoudelijk richten we ons op het werk van de WOU-GO: gelijke onderwijskansen vergroten door stevig in te zetten op woordenschatontwikkeling, begrijpend lezen, academische vaardigheden en het vergroten van de kennis van de wereld.

Partners

  • SPO Utrecht
  • KSU
  • PCOU Willibrord
  • Hogeschool Utrecht
  • Universiteit Utrecht
  • Marnix Academie
  • Universiteit voor Humanistiek
  • HKU
  • Oberon
  • NWO
  • PO-Raad
  • Sardes

Kennisbank

Publicaties & links

Onderzoek de school in!

Leerkrachten en onderzoekers slaan steeds vaker de handen ineen om een vraagstuk vanuit een school te onderzoeken wat kan leiden tot duurzame schoolontwikkelingen. Hiervoor is naast een onderzoekende leerkracht ook betrokkenheid van het hele schoolteam nodig. Hoe stimuleer je schoolbrede leerkrachtenbetrokkenheid bij praktijkgericht onderzoek? | 2020

Onderzoeksrapporten

Werkplaatsen Onderwijsonderzoek | Overdraagbaarheid onderzoek werkplaatsen po

De drie Werkplaatsen Onderwijsonderzoek PO hebben in de afgelopen drie jaar veel producten opgeleverd. Dit varieert van onderzoeksrapporten, masterscripties, artikelen in wetenschappelijke- en vakbladen tot digitale kennisclips, posters, lesmateriaal, lezingen en presentaties. Om zicht te krijgen op het soort onderzoek dat wordt uitgevoerd en criteria voor onderzoek in werkplaatsen is Oberon door NRO gevraagd in aanvulling op het evaluatieonderzoek onderzoek te doen en daarbij te kijken naar de mate van transfereerbaarheid van de onderzoeksproducten uit de werkplaats | 2019

Onderzoeksrapporten

Werkplaatsen Onderwijsonderzoek | Eindrapportage

Deze eindrapportage geeft een overzicht van het driejarige onderzoek naar de Werkplaatsen po. Het rapport bevat schetsen van de drie onderzochte werkplaatsen: Amsterdam, Tilburg en Utrecht. Deze schetsen zijn gebaseerd op interviews met verschillende personen uit de werkplaatsen, de documenten van de werkplaatsen en de afgenomen vragenlijsten. Verder komen de opbrengsten van de werkplaatsen voor het hoger onderwijs aan bod. Centrale elementen van een werkplaats worden besproken, gevolgd door de opbrengsten van de werkplaatsen volgens de stakeholders. Er wordt afgesloten met een terugblik en een vooruitblik | 2020

Interactief canvas | WOU

De pilot Werkplaatsen Onderwijsonderzoek PO (2016-2019) heeft op basis van de ervaringen van de 3 werkplaatsen, de monitor en literatuuronderzoek een aantal werkbare principes op een rij gezet, waaronder het interactieve canvas van de Werkplaats Onderwijsonderzoek Utrecht. | 2020

Publicaties & links

Interactieve canvas | Werkplaatsen Onderwijsonderzoek

De pilot Werkplaatsen Onderwijsonderzoek PO (2016-2019) heeft op basis van de ervaringen van de 3 werkplaatsen, de monitor en literatuuronderzoek een aantal werkbare principes op een rij gezet. Dit heeft geresulteerd in een viertal interactieve canvassen: Een overkoepelend canvas met werkbare principes en achtergrondtekst en drie canvassen met illustraties vanuit de werkplaatsen WOU, WOA en POINT – Tilburg (canvas volgt). | 2020

Praktijkvoorbeelden

Artikel | Het team is eigenaar van de onderzoeksvraag

Wat zijn de grenzen van de zorg die wij leerlingen in de klas kunnen geven? Die vraag staat centraal in het praktijkonderzoek dat basisschool De Boomgaard in Utrecht uitvoert in het kader van de pilot Werkplaatsen Onderwijsonderzoek Utrecht. Directeur Nicole Verdier vertelt over het onderzoek en over haar rol als directeur hierbij. “Mijn grootste uitdaging is om de uitkomsten van het onderzoek breder te trekken dan alleen onze school.” | 2018

Praktijkvoorbeelden

Praktijkillustratie | Rollen en taakverdeling Werkplaats Onderwijsonderzoek Utrecht

De Werkplaats Onderwijsonderzoek Utrecht is zo opgezet dat er op alle niveaus van samenwerking een gelijkwaardige positie is tussen de partners en dat alle partners en hun belangen op elk niveau zijn vertegenwoordigd. Deze praktijkillustratie geeft een overzicht van de rollen en taakverdeling binnen de verschillende teams en groepen in de Werkplaats Onderwijsonderzoek Utrecht | 2017

Onderzoeksrapporten

Werkplaatsen Onderwijsonderzoek | Tussenrapportages onderzoek jaar 1 en 2

Deze tussenrapportage bevat een overzicht van de eerste resultaten van het evaluatieonderzoek naar de Werkplaatsen Onderwijsonderzoek. Gedurende een belangrijk deel van het eerste jaar van de werkplaatsen is tijd besteed aan de organisatie van de werkplaatsen tegen de achtergrond van het model voor onderzoekssamenwerking | 2017

Praktijkvoorbeelden

Praktijkillustratie | Werkwijze Werkplaats Onderwijsonderzoek Utrecht

Binnen de pilot Werkplaatsen Onderwijsonderzoek werken basisscholen, hogescholen en universiteiten vanuit een gelijkwaardige positie aan het verbeteren van de kwaliteit van het onderwijs. Deze praktijkillustratie brengt de werkwijze van de Werkplaats Utrecht (WOU) in beeld | 2017

Filmpjes

Terugblik | Eerste jaar Werkplaats Onderwijsonderzoek Utrecht

Terugblik eerste jaar Werkplaats Onderwijsonderzoek Utrecht. De werkplaats uit Utrecht richt bij 15 basisscholen leergemeenschappen in, bestaande uit leerkrachten, alpo/pabostudenten en Utrechtse wetenschappers die als team praktijkgericht onderzoek uitvoeren. Deze leergemeenschappen richten zich o.a. op burgerschapsvorming, tweetalig onderwijs en hoogbegaafdheidsdidactiek. Per basisschool wordt een ‘broker’ aangesteld. Dit zijn voornamelijk leerkrachten die een master volgen of promotieonderzoek doen. De ‘brokers’ fungeren als verbindende schakel tussen onderwijs en onderzoek | 2017

Publicaties & links

Artikel | Werkplaatsen Onderwijsonderzoek Onderwijsachterstandenbeleid

Scholen die onderwijsachterstanden willen aanpakken, ontwikkelen verschillende interventies om de kansen van kinderen te vergroten. In de vier Werkplaatsen Onderwijsonderzoek Onderwijsachterstandenbeleid gaan scholen en onderzoekers gericht na welke aanpakken onder welke omstandigheden effectief zijn. In dit artikel uit Podium stellen de vier werkplaatsen zich voor | 2019

Filmpjes

Video | Waar houden de Werkplaatsen zich mee bezig?

De drie Werkplaatsen Onderwijsonderzoek in beeld. In dit filmpje vertellen de werkplaatsen over hun onderzoeksthema’s, wat ze tot nu toe bereikt hebben en waar zij over een jaar hopen te staan | 2017

Praktijkvoorbeelden

Goodpractices | Onderzoekssamenwerking scholen met instellingen hoger onderwijs

Praktijkvoorbeelden in het kader van de pilot Werkplaatsen Onderwijsonderzoek over de onderzoekssamenwerking tussen PO-, VO- en MBO-scholen met instellingen voor hoger onderwijs. De voorbeeldbeschrijvingen bekijken in hoeverre het model voor succesvolle samenwerking te herkennen is en bevatten tips voor samenwerking in de Werkplaatsen Onderwijsonderzoek. Bekijk ook de bijbehorende literatuurstudie en het werkmodel | 2019

Onderzoeksrapporten

Literatuurstudie | Succesvolle werkplaatsen onderwijsonderzoek

Deze literatuurstudie is onderdeel van een flankerend onderzoek, horende bij de pilots ‘Werkplaatsen Onderwijsonderzoek po’. Het huidige literatuuronderzoek is bedoeld voor alle betrokkenen bij de werkplaatsen. Het geeft een beeld van de huidige stand van zaken: wat weten we uit eerder onderzoek over onderwijsonderzoek en schoolontwikkeling en over effectieve manieren waarop scholen en HO-instellingen daarin samenwerken? Welke lering valt hieruit te trekken voor betrokkenen bij de werkplaatsen? Bekijk het bijbehorende werkmodel en de good practices | 2017

Filmpjes

Video | Over de Werkplaatsen Onderwijsonderzoek

In deze video vertellen Anko van Hoepen, vicevoorzitter PO-Raad en Jelle Kaldewaij, directeur Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek, over de Werkplaatsen Onderwijsonderzoek | 2017

Instrumenten

Werkmodel | Samen bouwen aan schoolontwikkeling

Deze handreiking geeft de belangrijkste bevindingen weer uit de literatuurstudie van de Universiteit Utrecht en onderzoeks- en adviesbureau Oberon naar onderzoekssamenwerking gericht op schoolontwikkeling. De uitkomsten zijn samengevat in een werkmodel. Het model beschrijft de verschillende actoren die in onderzoekssamenwerking – scholen, universiteiten en hogescholen, externe bureaus – kunnen samenkomen. Bekijk ook de bijbehorende literatuurstudie en good practices | 2018

Publicaties & links

Eindpublicatie | Samen Onderzoeken werkt!

In drie steden – Utrecht, Amsterdam en Tilburg – voeren leerkrachten van basisscholen en onderzoekers van hogescholen en universiteiten samen praktijkonderzoek uit. Deze publicatie presenteert de eerste bevindingen van deze pilot ‘Werkplaatsen Onderwijsonderzoek’ en kijkt vooruit. Centraal staan de ervaringen van betrokkenen, die in interviews vertellen over hun motieven, onderzoeksactiviteiten en ervaringen. Niet alleen leerkrachten en onderzoekers, maar ook schooldirecteuren en -bestuurders komen aan het woord | 2018

Filmpjes

Animatie | De werkplaatsen: een nadere uitleg

Deze animatie maakt duidelijk hoe een Werkplaats Onderwijsonderzoek er uit ziet en hoe zo’n werkplaats werkt | 2017

Logo: Werkplaats Onderwijsonderzoek Utrecht (WOU)
Adres
Atoomweg 111
3542 AB Utrecht
Contactpersoon
Jarrick Schaap (penvoerder)
030-2723123