Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam (WOA)

Wat houdt het initiatief in?

In de Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam (WOA) voeren scholen en kennisinstellingen sinds 2016 samen onderzoek uit naar thema’s die van belang zijn in een grootstedelijke omgeving. De onderzoeken worden op de scholen uitgevoerd door (bovenschoolse) leerteams, die bestaan uit een leerteamcoördinator, leerkrachten, studenten en onderzoekers. Het eerste thema van de WOA is ‘Diversiteit’, zowel etnisch-culturele, als sociale en cognitieve diversiteit. Daarnaast is er in het schooljaar 2019-2020 een nieuw onderzoeksproject gestart over het thema ‘Gelijke onderwijskansen’.

De WOA ontwikkelt door middel van onderzoek praktijkrelevante kennis, die bijdraagt aan de verbetering van de kwaliteit van onderwijs en onderzoek. Op alle samenwerkingsniveaus (regie, uitvoering en kennisdeling) is er sprake van een gelijkwaardige verhouding tussen de partners en alle partners en hun belangen zijn op elk niveau vertegenwoordigd. Uitgangspunt daarbij is dat dialoog en eigenaarschap leiden tot betekenisvol praktijkonderzoek en tot betrokkenheid van deelnemers van de werkplaats.

Waar zijn jullie trots op?

We zijn trots op wat we de afgelopen jaren hebben bereikt en opgeleverd. Dat alles is mooi beschreven in het boek ‘Drie jaar Werkplaats Diversiteit’, dat eind 2019 is verschenen. We hebben een gezamenlijke visie en kaders ontwikkeld, die richting geven aan de activiteiten van de WOA en die laten zien waar wij voor staan.

Ook zijn we trots op de betrokkenheid die er is binnen de werkplaats en op de belangstelling die ervoor is vanuit de stad en de regio. Er is in Amsterdam een Kenniscentrum Ongelijkheid in oprichting, waar de WOA mogelijk in wordt ondergebracht om verder onderzoek te doen naar kansenongelijkheid in de stad.

Daarnaast zijn we trots op het Kennisknooppunt I am Education waarmee we de opbrengsten van het onderwijsonderzoek delen en verspreiden.

Welke bijdrage leveren jullie aan evidence informed onderwijs?

Leerkrachten nemen kennis van de meest recente literatuur op het gebied van de thema’s. Ze gaan daarover met elkaar in gesprek en zetten vervolgens samen met onderzoekers onderzoek op dat is gebaseerd op die literatuur. Op deze manier kunnen scholen stappen zetten die wetenschappelijk goed zijn onderbouwd.

Waarop is jullie aandacht op dit moment vooral gericht?

We blijven investeren in de verdere verduurzaming en uitbreiding van de werkplaats. Daarnaast zijn we er volop mee bezig om samen met scholen onderzoek te ontwerpen binnen het nieuwe onderzoeksproject ‘Gelijke onderwijskansen’ dat september 2019 van start is gegaan.

Partners

  • ASKO
  • STAIJ
  • Sirius
  • UvA
  • HvA
  • De Almeerse Scholengroep (ASG)
  • Zaan Primair
  • AcOA
  • ESPRIT
  • ROC van Amsterdam

Kennisbank

Onderzoeksrapporten

Werkplaatsen Onderwijsonderzoek | Overdraagbaarheid onderzoek werkplaatsen po

De drie Werkplaatsen Onderwijsonderzoek PO hebben in de afgelopen drie jaar veel producten opgeleverd. Dit varieert van onderzoeksrapporten, masterscripties, artikelen in wetenschappelijke- en vakbladen tot digitale kennisclips, posters, lesmateriaal, lezingen en presentaties. Om zicht te krijgen op het soort onderzoek dat wordt uitgevoerd en criteria voor onderzoek in werkplaatsen is Oberon door NRO gevraagd in aanvulling op het evaluatieonderzoek onderzoek te doen en daarbij te kijken naar de mate van transfereerbaarheid van de onderzoeksproducten uit de werkplaats | 2019

Onderzoeksrapporten

Werkplaatsen Onderwijsonderzoek | Eindrapportage

Deze eindrapportage geeft een overzicht van het driejarige onderzoek naar de Werkplaatsen po. Het rapport bevat schetsen van de drie onderzochte werkplaatsen: Amsterdam, Tilburg en Utrecht. Deze schetsen zijn gebaseerd op interviews met verschillende personen uit de werkplaatsen, de documenten van de werkplaatsen en de afgenomen vragenlijsten. Verder komen de opbrengsten van de werkplaatsen voor het hoger onderwijs aan bod. Centrale elementen van een werkplaats worden besproken, gevolgd door de opbrengsten van de werkplaatsen volgens de stakeholders. Er wordt afgesloten met een terugblik en een vooruitblik | 2020

Interactief canvas | WOA

De pilot Werkplaatsen Onderwijsonderzoek PO (2016-2019) heeft op basis van de ervaringen van de 3 werkplaatsen, de monitor en literatuuronderzoek een aantal werkbare principes op een rij gezet, waaronder het interactieve canvas van de Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam. | 2020

Publicaties & links

Interactieve canvas | Werkplaatsen Onderwijsonderzoek

De pilot Werkplaatsen Onderwijsonderzoek PO (2016-2019) heeft op basis van de ervaringen van de 3 werkplaatsen, de monitor en literatuuronderzoek een aantal werkbare principes op een rij gezet. Dit heeft geresulteerd in een viertal interactieve canvassen: Een overkoepelend canvas met werkbare principes en achtergrondtekst en drie canvassen met illustraties vanuit de werkplaatsen WOU, WOA en POINT – Tilburg (canvas volgt). | 2020

Publicaties & links

Artikel | Werkplaatsen Onderwijsonderzoek Onderwijsachterstandenbeleid

Scholen die onderwijsachterstanden willen aanpakken, ontwikkelen verschillende interventies om de kansen van kinderen te vergroten. In de vier Werkplaatsen Onderwijsonderzoek Onderwijsachterstandenbeleid gaan scholen en onderzoekers gericht na welke aanpakken onder welke omstandigheden effectief zijn. In dit artikel uit Podium stellen de vier werkplaatsen zich voor | 2019

Filmpjes

Video | Waar houden de Werkplaatsen zich mee bezig?

De drie Werkplaatsen Onderwijsonderzoek in beeld. In dit filmpje vertellen de werkplaatsen over hun onderzoeksthema’s, wat ze tot nu toe bereikt hebben en waar zij over een jaar hopen te staan | 2017

Praktijkvoorbeelden

Interview | Zowel scholen als kennisinstellingen zijn blij met de WOA

Drie kennisinstellingen (UvA, HvA, Kohnstamm Instituut) en drie Amsterdamse schoolbesturen (ASKO, STAIJ en Sirius) begonnen in 2016 met de Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam (WOA) . Sindsdien is er een effectieve netwerkorganisatie opgebouwd waarin deze partners samen praktijkonderzoek uitvoeren. De opbrengsten van de onderzoeken dragen bij aan de kwaliteit van het onderwijs van de deelnemende scholen. Erna van Hest is vanaf het begin algemeen coördinator van de WOA | 2020

Publicaties & links

Canon | WOA Canon Diversiteit

Om in eenduidige terminologie te spreken over diversiteitsvraagstukken en de populatie op de deelnemende scholen heeft de Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam (WOA) begrippen gedefinieerd om in onderwijs- en onderzoekspraktijk te hanteren. Deze canon komt voort uit gezamenlijk gevormde theoretisch kader en de visie op diversiteit | 2019

Praktijkvoorbeelden

Goodpractices | Onderzoekssamenwerking scholen met instellingen hoger onderwijs

Praktijkvoorbeelden in het kader van de pilot Werkplaatsen Onderwijsonderzoek over de onderzoekssamenwerking tussen PO-, VO- en MBO-scholen met instellingen voor hoger onderwijs. De voorbeeldbeschrijvingen bekijken in hoeverre het model voor succesvolle samenwerking te herkennen is en bevatten tips voor samenwerking in de Werkplaatsen Onderwijsonderzoek. Bekijk ook de bijbehorende literatuurstudie en het werkmodel | 2019

Onderzoeksrapporten

Literatuurstudie | Succesvolle werkplaatsen onderwijsonderzoek

Deze literatuurstudie is onderdeel van een flankerend onderzoek, horende bij de pilots ‘Werkplaatsen Onderwijsonderzoek po’. Het huidige literatuuronderzoek is bedoeld voor alle betrokkenen bij de werkplaatsen. Het geeft een beeld van de huidige stand van zaken: wat weten we uit eerder onderzoek over onderwijsonderzoek en schoolontwikkeling en over effectieve manieren waarop scholen en HO-instellingen daarin samenwerken? Welke lering valt hieruit te trekken voor betrokkenen bij de werkplaatsen? Bekijk het bijbehorende werkmodel en de good practices | 2017

Praktijkvoorbeelden

Praktijkillustratie | Een Werkplaatsleerteam in de praktijk

Binnen de Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam doen 11 leerteams onderzoek naar diversiteit binnen hun school. Het accent ligt op processen in en om de klas. Hoe doe je recht aan verschillen tussen leerlingen en wanneer handel je hoe en waartoe? In deze praktijkillustratie beschrijven we de werkzaamheden en de doelen van het leerteam Hoogbegaafdheid op de 4e Montessorischool De Pinksterbloem | 2018

Praktijkvoorbeelden

Praktijkillustratie | Rollen en taakverdeling Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam

De Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam is zo opgezet dat er op alle niveaus van samenwerking een gelijkwaardige positie is tussen de partners en dat alle partners en hun belangen op elk niveau zijn vertegenwoordigd. Deze praktijkillustratie geeft een overzicht van de rollen en taakverdeling binnen de verschillende teams en groepen in de Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam | 2017

Praktijkvoorbeelden

Praktijkillustratie | Werkwijze Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam

Binnen de pilot Werkplaatsen Onderwijsonderzoek werken basisscholen, hogescholen en universiteiten vanuit een gelijkwaardige positie aan het verbeteren van de kwaliteit van het onderwijs. Deze praktijkillustratie brengt de werkwijze van de Werkplaats Amsterdam in beeld | 2017

Publicaties & links

Serie Didactief | Grip op diversiteit in de grote stad

In deze serie van Didactief komen leraren aan het woord over de rol van onderzoek in hun praktijk. In dit artikel is het de beurt aan Bart Joosse van de Amsterdamse Admiraal de Ruyterschool over zijn ervaringen met de Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam | 2019

Publicaties & links

Theoretisch kader | Werkplaats Diversiteit WOA

Dit document is tijdens de Werkplaats Diversiteit opgebouwd en in de loop van het project steeds aangevuld met inzichten uit wetenschappelijk werk en uit de praktijk. Het theoretisch kader was een terugkerend onderwerp tijdens bijeenkomsten van de Werkplaats, in verschillende samenstellingen, zoals het onderzoeksteam, de leerteams, de regiegroep | 2019

Filmpjes

Video | Over de Werkplaatsen Onderwijsonderzoek

In deze video vertellen Anko van Hoepen, vicevoorzitter PO-Raad en Jelle Kaldewaij, directeur Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek, over de Werkplaatsen Onderwijsonderzoek | 2017

Instrumenten

Werkmodel | Samen bouwen aan schoolontwikkeling

Deze handreiking geeft de belangrijkste bevindingen weer uit de literatuurstudie van de Universiteit Utrecht en onderzoeks- en adviesbureau Oberon naar onderzoekssamenwerking gericht op schoolontwikkeling. De uitkomsten zijn samengevat in een werkmodel. Het model beschrijft de verschillende actoren die in onderzoekssamenwerking – scholen, universiteiten en hogescholen, externe bureaus – kunnen samenkomen. Bekijk ook de bijbehorende literatuurstudie en good practices | 2018

Filmpjes

Vlog | Onderzoekscoördinator Niels de Ruig

Bekijk hier de compilatie van verschillende vlogs van Niels de Ruig, onderzoekscoördinator Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam.

Publicaties & links

Themanummer | Zorg primair over Onderzoekswerkplaats Diversiteit

Dit themanummer geeft een inkijkje in de ervaringen van leerkrachten met het doen van onderzoek naar diversiteit in het primair onderwijs. De artikelen zijn geschreven door leerkrachten vanuit hun eigen praktijk in samenwerking met onderzoekers en opleiders binnen de Werkplaats Onderwijsonderzoek PO Amsterdam | 2019

Publicaties & links

Publicatie | Drie jaar werkplaats diversiteit

Deze publicatie geeft een overzicht van de belangrijkste opbrengsten van drie jaar Werkplaats Diversiteit, variërend van visies op Diversiteit en praktijkonderzoek tot resultaten van onderzoek naar de Werkplaats en van onderzoeksprojecten door twaalf leerteams | 2019

Publicaties & links

Eindpublicatie | Samen Onderzoeken werkt!

In drie steden – Utrecht, Amsterdam en Tilburg – voeren leerkrachten van basisscholen en onderzoekers van hogescholen en universiteiten samen praktijkonderzoek uit. Deze publicatie presenteert de eerste bevindingen van deze pilot ‘Werkplaatsen Onderwijsonderzoek’ en kijkt vooruit. Centraal staan de ervaringen van betrokkenen, die in interviews vertellen over hun motieven, onderzoeksactiviteiten en ervaringen. Niet alleen leerkrachten en onderzoekers, maar ook schooldirecteuren en -bestuurders komen aan het woord | 2018

Filmpjes

Animatie | De werkplaatsen: een nadere uitleg

Deze animatie maakt duidelijk hoe een Werkplaats Onderwijsonderzoek er uit ziet en hoe zo’n werkplaats werkt | 2017

Logo: Werkplaats Onderwijsonderzoek Amsterdam (WOA)
Adres
Spui 21
1001 NG Amsterdam
Contactpersoon
Erna van Hest
06-46903712